OBYWATELSKI WYMIAR PRAWA
Jakość tworzonych regulacji prawnych i skuteczność wymiaru sprawiedliwości to podstawa funkcjonowania demokratycznego państwa prawnego. Czynniki te stanowią również warunek konieczny rozwoju ekonomicznego kraju.
W ramach projektu Obywatelski Wymiar Prawa prowadzony jest monitoring przedkładanych propozycji zmian legislacyjnych, a także dokonywana jest analiza i ocena funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości w Polsce. Aktywność ta koncentruje się na sprawach mających istotne znaczenie dla kierunku zmian, usprawnienia działania i wyeliminowania błędów w praktyce wymiaru sprawiedliwości. FOR uczestniczy w dyskursie publicznym, zajmując stanowisko w aktualnych kwestiach związanych z problematyką prawa. Niemniej istotne jest działanie na rzecz podniesienia świadomości prawnej obywateli poprzez edukację i wspieranie inicjatyw społecznych.
W ramach Obywatelskiego Wymiaru Prawa realizowane są m.in. programy: "Przejrzystość i tworzenie prawa" oraz "Lepszy Wymiar Sprawiedliwości".
Koordynator projektu Obywatelski Wymiar Prawa:
dr Łukasz Chojniak (lukasz.chojniak@for.org.pl)
Zespół projektu:
Mikołaj Barczentewicz (mikolaj.barczentewicz@for.org.pl)
Witold Jarzyński (witold.jarzynski@for.org.pl)
Lech Kalina (lech.kalina@for.org.pl)
Marta Kube (marta.kube@for.org.p)
Łukasz Wiśniewski (lukasz.wisniewski@for.org.pl)
- PRZEJRZYSTOŚĆ I TWORZENIE PRAWA
Wysoka jakość systemu prawnego jest niezbędnym warunkiem szybkiego i stabilnego rozwoju gospodarki. Proces tworzenia dobrego prawa powinien być przejrzysty i gwarantować realizację założonych celów w sposób najmniej dotkliwy dla wszystkich zainteresowanych.
FOR promuje ekonomiczne podejście do oceny skutków tworzonego prawa na każdym etapie procesu jego tworzenia oraz niezbędne zarówno w ocenie skutków, jak i przy wytyczaniu celów regulacji, rzetelne konsultacje społeczne połączone z przejrzystością działań władzy.
Koordynatorzy projektu:
Lech Kalina
lech.kalina@for.org.pl
Mikołaj Barczentewicz
mikolaj.barczentewicz@for.org.pl
- LEPSZY WYMIAR SPRAWIEDLIWOŚCI
Lepszy wymiar sprawiedliwości” to wspólny program Fundacji FOR i Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka prowadzony od 2008 r., którego celem jest zdiagnozowanie obecnego stanu wymiaru sprawiedliwości w Polsce oraz sformułowanie propozycji konkretnych reform usprawniających jego funkcjonowanie. Od transformacji ustrojowej z początku lat 90. Polska zmaga się z usprawnieniem funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Dobrze funkcjonujący wymiar sprawiedliwości ma istotne znaczenie dla wzrostu gospodarczego. Definiuje on bowiem zasady, według których funkcjonują rynki, oraz zapewnia bezstronne rozstrzyganie
sporów.
W okresie wyzwań, związanych z przemianami we wczesnych latach 90., reformatorzy i wielu ekspertów międzynarodowych kładło nacisk na przekształcenia polityczne, stabilizację makroekonomiczną oraz podstawowe reformy strukturalne, pozostawiając nieco dalej potrzeby w zakresie budowania instytucji wymiaru sprawiedliwości. W rezultacie szybkich przemian transformacyjnych istniejące instytucje, w szczególności sądy, wymagają gruntownych reform. Propozycje takich reform starają się opracować eksperci programu „Lepszy wymiar sprawiedliwości”.
Nad programem czuwa Rada Projektu, do której należą:
Sędzia TK w stanie spoczynku Jerzy Stępień – Przewodniczący, prof. Jerzy Ciemniewski, prof. Jacek Gołaczyński, Sędzia Katarzyna Gonera, Adwokat Jakub Jacyna, Adwokat Bartosz Krużewski, prof. Zbigniew Lasocik, Adwokat Łukasz Rędziniak, Sędzia Teresa Romer, Adwokat Dariusz Skuza, Adwokat Tomasz Wardyński
W ramach programu ”Lepszy wymiar sprawiedliwości” wydano 7 raportów:
• E-sądy po polsku. Ranking stron internetowych sądów okręgowych i apelacyjnych. II edycja,
• Efektywność polskiego sądownictwa w świetle badań międzynarodowych i krajowych,
• Reformatorzy i hamulcowi. Przegląd działań Ministrów Sprawiedliwości po 1989 r.,
• Raport z obywatelskiego monitoringu kandydatów na Prokuratora Generalnego,
• Odpowiedzialność zawodowa prokuratorów,
• Publiczna dostępność orzeczeń sądowych,
• Ocena okresowa pracy sędziów. Analiza na tle propozycji Ministerstwa Sprawiedliwości.
Od maja 2009 r. do kwietnia 2010 r. projekt był finansowany ze środków otrzymanych od Fundacji im. Stefana Batorego. Najnowszy cykl raportów w ramach ,,Lepszego wymiaru sprawiedliwości” jest przygotowywany przy współpracy z Polską Radą Biznesu.
Z ramienia Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka projekt nadzoruje dr Adam Bodnar, koordynatorami programu są Marta Kube (Fundacja FOR) oraz Małgorzata Szuleka (Helsińska Fundacja Praw Człowieka).
